Son Haberler
Buradasınız: Anasayfa / Haftanın Yazısı / Dış Ticaretimizin İlk Altı Ayına Bakış

Dış Ticaretimizin İlk Altı Ayına Bakış

Değerli okuyucular, ülkemizin 6 aylık dış ticaret sayıları kesinleşerek açıklandı. Tatil dönemine denk gelmesi itibariyle bu değerlendirme yazısının biraz gecikme ile yayımlanmasından dolayı özür diliyoruz.
Ülkemizin dış ticaret performansını birlikte gerçekçi bir şekilde değerlendirmek üzere öncelikle sayısal değerleri aşağıya tablolar halinde çıkardık.

Aylık ithalat/ihracat gerçekleşmeleri
Ocak-Haziran
(Milyon ABD $)

Aylar

İhracat

Değişim %

İthalat

Değişim %

Denge

İhracatın İthalatı Karşılama Yüzdesi

Ocak

12.403

8.0

19.287

2.6

-6.883

64.3

Şubat

13.058

5.4

18.240

-6.0

-5.182

71.6

Mart

14.689

11.9

19.932

-3.1

-5.243

73.7

Nisan

13.381

7.3

20.650

-9.5

-7.269

64.8

Mayıs

13.718

3.3

20.864

-10.2

-7.146

65.7

Haziran

12.923

4.2

20.776

-1.1

-7.853

62.2

6Ay(kümülatif)

80.172

6.7

119.749

-4.8

-39.577

66.9

Kaynak: TÜİK

Görüleceği üzere ihracatımızın ikinci üç aylık dönemi hedeflenen ve beklenen artış oranlarının altında bir performansla kapanmıştır. Nisan ayında nispeten kabul edilebilecek bir düzeyde olan artış, Mayıs ve Haziran aylarında hız kesmiştir. Cumhuriyetin 100. yılında 500 milyar dolar gibi oldukça iddialı bir hedef belirlendiği dikkate alınırsa bu artış hızları ile bahsedilen hedefin yakalanması mümkün değildir.
İhracatımızın 6 aylık kümülatif artış oranı ise %6.7 dolaylarında kalmıştır. Bu oran ise daha çok ilk üç aylık performansın sayesindedir.
İkinci üç aylık dönemde ihracatımız istenilen düzeyde artmazken, ithalatımızın çift haneli rakamlar düzeyinde gerilemeye girmesi en azından dış ticaret dengemiz, diğer bir ifade ile dış ticaret açığımız ve sonuçta cari açığımız açısından sevindirici olmuştur. İlk 6 aylık dönemde ithalatımız %-4,8 oranında küçülmüştür.
Ancak, buna rağmen ilk 6 ayda yaklaşık 40 milyar ABD doları dış ticaret açığı vererek kronik hastalığımız olanca düşündürücülüğü ile devam etmekte olduğunu ortaya koymuştur.
Tüm bu gelişmelerin sonucunda ikinci üç aylık dönemde ihracatın ithalatı karşılama oranının ilk üç aya göre düşüş kaydettiğini Haziran ayında %62,2 gibi çok düşüş bir düzeye indiğini ilk 6 ay için ise bu oranın %66,9 olarak gerçekleştiğini görmekteyiz. Kesinlikle endişe duymamızı, çare düşünmemizi gerektiren bir durum olduğunu ifade etmeden geçemeyeceğiz.
İhracatımızın fasıllar itibariyle değerlendirilmesini gösteren tablo aşağıya çıkarılmıştır.

Ocak-Haziran
Fasıllar itibariyle ihracat
(milyon ABD $)

2013

2014

Değişim %

Tarım ve Ormancılık

2.757

2.872

4.2

Balıkçılık

132

173

31.4

Madencilik ve Taş Ocakçılığı

1.904

1.713

-10.0

İmalat Sanayi

70.037

74.972

7.0

Diğerleri

303

441

45.5

Genel Toplam

75.135

80.172

6.7

Tablo bize madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe %10 gibi ciddi bir gerileme olduğunu göstermektedir. Ancak imalat sanayinin %7lik yükselişi sayesinde ilk 6 ay ihracatı %6.7lik bir artışla sonuçlanmıştır.
İthalatın ilk 6 aylık performansına ise sanayimizin performansını ve gereksinimlerini öne çıkaran bir açıdan bakacağız.

Ocak-Haziran
Geniş ekonomik grupların sınıflandırılmasına göre ithalat
(milyon ABD $)

2013

2014

Değişim %

Yatırım Malları

17.972

17.749

-1.2

Ara Malları

92.899

87.698

-5.8

Tüketim Malları

14.599

14.052

-3.7

Bu tablo bize büyümeye ihtiyacı olan bir ekonomide yatırım malları ithalatının gerilediğini, özellikle sanayinin ihtiyacı olan ara malları ithalatının tüm ithal kalemleri içinde en yüksek oranlı gerilemeyi gösterdiğini, ithalatımızın en önemli bu kalemindeki gerilemenin üretim ve ihracatımız açısından da anlamlar taşıdığını söyleyebiliriz.

Çünkü ara malları ithalatındaki gerileme, dövizin TL karşısında değer kazanması nedeniyle, bu gereksinimin iç kaynaklardan karşılandığı şeklinde bir savla yanıtlanabilir. Ancak sanayimizin kısa zamanda bu gereksinimi karşılayıp karşılayamayacağının değerlendirilmesi gerektiği yanında, sanayi üretimimizin de gerileme içerisine girmesi nedeniyle de bu gerekçenin çok da tutarlı olmadığını ifade edebiliriz.

Tüketim malları ithalatı da hız kesmiş ama ara malları kadar değil. Yani üretmeden tüketmeye devam. Nereye kadar?

Hakkında admin

Türk Dışticaret Vakfı

Cevapla

Scroll To Top