Son Haberler
Buradasınız: Anasayfa / Haftanın Yazısı / 2019 YILI İTHALATI

2019 YILI İTHALATI

2019 YILI İTHALATI

İhracata genel hatlarıyla geçen hafta göz atmıştık. Şimdi sıra ithalatta. Bakalım 2019 yılında ithalatta neler yaşamış bulunuyoruz, kademe kademe gidelim.

TABLO I
Son 5 Yıllık İthalatımız
( 000 $ )

YILLAR İTHALAT DEĞİŞİM (%)
2019 202.704.512 -9.1
2018 223.047.094 -4.6
2017 233.799.651 17.7
2016 198.618.235 -4.2
2015 207.234.359 -14.4

2019 yılı son 5 yılda ikinci büyük ithalat gerilemesinin yaşandığı yıl olmuştur. Esasen bu dönemde, 2017 dışında diğer yılların tamamında ithalatın gerilediğini görüyoruz. 2019 yılı son 10 yıllık dönemde gerçekleşen 3’ncü en düşük ithalat olarak da kayda geçmektedir. Ekonomimizde ki istikrarsız seyri, ithalatta da aynen görüyoruz. İthalatın gerilemesi dış ticaret açığımızın, dolayısıyla dış ödemeler açığımızın azalması açısından sevindirici gibi görünse de, bu azalmanın ekonomimizde beliren bazı zaafların belirtisi olması da ihtimal dışı sayılmamalıdır.

TL’nin değer değişimlerinin ithalata doğrudan etki yapmakta olduğu ise bilinen gerçektir.

TABLO II
Ülke Grupları İtibariyle İthalatımız
( 000 $ )

2019

Toplam İçinde Payı (%)

Değişim (%)

2018

Toplam İçinde Payı (%)

Avrupa Birliği (28)

69.368.073

34.2

-14.2

80.812.781

36.2

Diğer Avrupa (AB Hariç)

30.251.050

14.9

2.9

29.390.572

13.2

K. Amerika

12.749.002

6.3

-11.2

14.358.599

6.4

G. Amerika

5.181.231

2.6

-33.4

7.774.819

3.5

Yakın ve Orta Doğu

15.308.576

7.6

-14.3

17.858.423

8.0

Diğer Asya

45.862.619

22.6

-11.05

51.517.994

23.1

Diğer

23.983.961

11.8

21.333.906

9.6

Genel

202.704.512

100.0

-9.1

223.047.094

100.0

 

Avrupa Birliği’nden ithalatımız bir gerileme seyrindedir. 2016 yılında ithalatımızda %39’luk bir paya sahip olan AB, 2019 yılında yaklaşık 5 puanlık bir gerileme ile %34.2 seviyelerinde kalmıştır. Euro’nun TL karşısında değer kazanmasının bu gerilemede etkisi olduğunun altını çizmek gerekir. İthalat yaptığımız önemli bölgelerin hemen tamamında gerileme yaşanırken sadece Avrupa Birliği dışında kalan diğer Avrupa ülkeleri ile Afrika, Avustralya gibi bölgelerden yaptığımız ithalatta çift haneli artış kaydedilmiştir.

TABLO III
İthalatımızda İlk 10 Ülke
( 000 $ )

Ülkeler

2019

Toplam İçinde Payı (%)

Değişim (%)

2018

Toplam İçinde Payı (%)

Rusya

22.454.477

11.1

2.1

21.989.574

9.9

Çin

18.496.911

9.1

-10.7

20.719.046

9.3

Almanya

17.976.309

8.9

-11.9

20.407.264

9.1

ABD

11.186.234

5.5

-9.6

12.377.681

5.5

İtalya

8.611.970

4.2

-15.2

10.154.156

4.6

Hindistan

6.593.501

3.3

-12.5

7.534.558

3.4

Fransa

6.353.520

3.1

-14.3

7.413.025

3.3

G. Kore

5.649.173

2.8

-10.9

6.343.174

2.8

Birleşik Krallık

5.426.763

2.7

-27.1

7.446.107

3.3

BAE

4.336.899

2.1

14.7

3.780.736

1.7

İthalatımızdaki genel daralmaya paralel olarak, en çok ithalat yaptığımız ülkelerden gerçekleştirilen ithalatta da gerileme yaşanmasını doğal karşılamak gerekir. Geçen yılın ilk onunda yer alan İspanya, Japonya ve İran bu defa listede yer almıyorlar.

Avrupa Birliği üyelerinden ve Kuzey Amerika’dan yapılan ithalatın genel daralmadan daha fazla küçülmesinde TL’nin dolar ve euroya karşı değer kaybı etkili olurken, Çin, Hindistan gibi ülkelerden yapılan ithalatın azalmasında ise sanayi çarklarımızın yavaşlaması ile bir bölümünün kolaylıkla ihtiyaç listesinden çıkarılabilecek mallar olmasının yattığı düşünülmektedir.

İthalat daralmasından tek etkilenmeyen Rusya, zaten gazın bedelini, alsak da ödeyeceğiz, almasak da, üzerine bir de savunma sanayii ithalatı bindi. Dolayısıyla bu ülkeden ithalatımızın daralması söz konusu değil.

Ülkemizdeki pazar payları sürekli gerileyen Avrupa Birliği’nin üyeleri 2019 yılında da benzer kaderi paylaşmış görünüyorlar.

TABLO IV
Geniş Ekonomik Sınıflamaya Göre 2019 İthalatımız
( 000 $ )

2019

Toplam İçinde Payı (%)

Değişim (%)

2018

Toplam İçinde Payı (%)

1.Yatırım Malları

25.765.226

12.7

-.13.7

29.303.659

13.1

1.1 Yatırım malları (Taşımacılık araçları hariç)

22.061.181

25.847.598

1.2 Sanayi ile ilgili taşımacılık araç ve gereçleri

3.704.045

3.456.062

2.Hammadde (ara mallar)

157.895.971

77.9

-7.2

170.048.067

76.2

2.1 Sanayi için işlem görmemiş olanlar

11.818.395

13.336.539

2.2 Sanayi için işlem görmüş olanlar

74.259.488

80.907.782

2.3 Yatırım malları aksam ve parçalar

10.804.479

12.089.821

2.4 Taşımacılık araçları aksam ve parçaları

13.651.388

15.431.513

3.Tüketim Malları

18.493.212

9.1

-19.2

22.878.096

10.3

3.1 Binek otomobiller

3.380.595

5.903.963

“İthalatımız azalmış” diye sevinmenin ne kadar doğru olduğunu gösterecek tablo budur. Kanaatimizce  burada amasız fakatsız sevinmemiz gereken ithalat grubu tüketim mallarıdır. Bu grupta yaşanan % 19.2’lik daralma ve bu grubun genel ithalat içindeki payının azalması için rahatlıkla “iyi olmuş” diyebiliriz.

Ancak, yatırım malları gibi ülkemizin üretim kapasitesini genişletecek olan mal grubundaki gerileme ülkemizde yatırım isteğinin gerilediği şeklinde yorumlanabileceği gibi ithalatımızın esas omurgasını oluşturan hammadde ve ara malları ithalatındaki gerileme de kısmen üretimin yavaşladığı şeklinde yorumlanabilir. Demek ki her ithalat azalışı sevinçle karşılanabilecek bir olgu değildir.

TABLO V
Önemli İthalat Kalemlerimiz
( 000 $ )
(5 milyar ve üzerinde olanlar)

Ürünler

2018

2019

Artanlar / Azalanlar

1.Canlı hayvanlar ve gıda maddeleri

8.795.430

8.613.012

-

2.Akaryakıt hariç yenilmeyen hammaddeler

16.699.156

14.820.770

-  -

-          Metal cevherleri, hurdalar

8.728.017

7.203.356

-

3.Mineral yakıtlar, mineral yağlar

43.005.503

41.184.183

- -

-          Petrol ve petrolden elde edilen ürünler

13.463.896

9.363.186

- -

-          Gizli veri

22.911.419

26.581.993

+ +

4.Kimya sanayi ürünleri

31.669.549

30.062.995

-

-          Organik kimyasal ürünler

5.773.823

5.256.193

-

-          İlk şekillerde plastikler

10.142.174

9.077.808

-

5.İşlenmiş mallar

37.023.138

32.302.258

- -

-          Demir çelik

12.123.202

9.757.450

- -

-          Demir ihtiva etmeyen madenler

8.191.117

7.243.141

-

6.Makinalar ve ulaştırma araçları

59.936.554

50.890.408

- – -

-          Güç üreten makinalar

7.885.126

7.376.193

-

-          Haberleşme, ses kaydetme araçları

5.680.804

5.280.057

-

-          Elektrikli makinalar

9.779.097

8.431.127

-

-          Motorlu kara taşıtları

13.680.315

9.505.525

- -

7.Çeşitli mamul eşya

12.217.163

11.505.493

-

8.Tedavülde olmayan paralar, parasal tabanlı altınlar

11.729.749

11.422.299

-

-          Altın (maden ve konsantre hariç)

11.300.461

11.231.048

-

2019 yılında önemli ithalat kalemlerimiz tembel çocuk karnesini andırırcasına (-) lerle dolu. Tek (+) işaretli olan mineral yakıtlar, mineral yağlar başlığı altında yer alan ve her ne hikmetse gizli veri diye nitelenen muhtemelen doğalgaz kalemi.

En önemli gerilemeyi ise makinalar ve ulaştırma araçları gibi yatırım malları kaleminde yaşamış görüyoruz.

2019 yılını ithalat açısından bir içe kapanma daralma yılı olarak nitelemek yerinde olur.

Hakkında admin

Türk Dışticaret Vakfı

Cevapla

Scroll To Top